Leefregels
Over het algemeen kun je tijdens je zwangerschap alles blijven doen wat je voorheen ook deed, zoals werk, sport, seks, enz. Het is belangrijk dat je goed naar je lichaam luistert tijdens je zwangerschap. Er is wel een aantal aandachtspunten.
Roken
Roken in de zwangerschap brengt duidelijke risico’s met zich mee. Zelf roken, maar ook veelvuldig verblijf in een rokerige omgeving kan een nadelige invloed op de zwangerschap hebben. In sigaretten zitten schadelijke stoffen. Ze zorgen voor een verminderde doorbloeding van de placenta (moederkoek) en daardoor een verminderde zuurstoftoevoer naar het kind.
Als gevolg van de verminderde doorbloeding en de afgenomen zuurstoftoevoer bestaat het risico dat de baby minder goed groeit. Kinderen van rokende moeders hebben daarom vaker een (te) laag geboortegewicht en worden ook vaker te vroeg geboren. Ze kunnen daardoor kwetsbaarder zijn. Tijdens hun eerste levensjaren hebben ze vaker ziekten aan de luchtwegen. Er zijn bovendien aanwijzingen dat wiegendood vaker voorkomt als er in de buurt van de baby gerookt wordt.
Het advies aan beide ouders luidt dan ook: stop met roken en vermijd zo veel mogelijk rokerige ruimten! Ophouden is voor velen moeilijk. Toch is stoppen beter dan minderen: zo voorkom je dat je terugvalt in je oude gewoonte. Informatie vind je op www.stivoro.nl.
Alcohol
Gebruik van alcohol tijdens de zwangerschap kan schadelijk zijn voor het ongeboren kind. Op dit moment is het onzeker hoeveel alcohol tot een probleem kan leiden. Wel is bekend dat alcohol in kleine hoeveelheden al schadelijk kan zijn.
Kinderen van moeders die tijdens de zwangerschap (over)matig alcohol gebruiken, hebben een verhoogde kans op groeiachterstand.
Vanaf de bevruchting tot en met de borstvoeding heeft het de voorkeur geen alcohol te gebruiken.
Medicijnen
Informeer altijd je verloskundige, huisarts op gynaecoloog over je medicijngebruik. Zelfmedicatie is het gebruik van medicijnen en middelen die niet door een arts of verloskundige zijn voorgeschreven. Bij kinderwens en tijdens de zwangerschap is zorgvuldigheid geboden. Zo kunnen bepaalde crèmes een schadelijke dosis vitamine A bevatten. Gebruik daarom alleen preparaten die voorgeschreven zijn en geef te kennen dat je graag zwanger wilt worden of zwanger bent. Dit is van belang omdat sommige stoffen al vroeg in de zwangerschap invloed hebben op de ontwikkeling van je kind. Het is ook nuttig om bij de apotheek melding te maken van je zwangerschap(wens).
Drugs
Gebruik van harddrugs (amfetaminen, XTC, heroïne en cocaïne) in de zwangerschap wordt ten zeerste afgeraden. Ook soft drugs worden in de zwangerschap ontraden, mede omdat ze tegelijk met tabak gebruikt worden.
Hard drugs zijn zeker slecht voor een ongeboren kind. Bij heroïne en andere opiaten, bij cocaïne, amfetaminen en waarschijnlijk XTC raakt het kind ook verslaafd en moet het na de geboorte op de couveuseafdeling afkicken.
Vroeggeboorte komt vaak voor en het risico op overlijden vlak voor of vlak na de geboorte is verhoogd. Door zuurstoftekort kan groeiachterstand ontstaan.
Het is belangrijk dat als je drugs gebruikt, je dit vertelt aan de verloskundige. Praat er open over en wees niet bang om te vertellen wat en hoeveel je gebruikt. Samen kun je kijken welke oplossingen mogelijk zijn. Je wordt mogelijk doorverwezen naar een gynaecoloog, hij/zij zal de zwangerschap dan verder begeleiden.
Straling
Is een röntgenonderzoek tijdens de zwangerschap noodzakelijk, vermeld dan duidelijk dat je zwanger bent. Soms kan het onderzoek uitgesteld worden tot na de bevalling. Vaak kan de baarmoeder afgeschermd worden. Het kind krijgt dan zo weinig mogelijk straling.
Schadelijke stoffen
Probeer in de zwangerschap contact met de volgende stoffen zoveel mogelijk te vermijden: verf op basis van terpentine, ongediertebestrijdingsmiddelen en chemicaliën.
Sporten
Pas bij sporten je tempo aan. Zwemmen, fietsen en fitness zijn sporten die je heel goed tot het einde van de zwangerschap kunt beoefenen. Sporten zoals hockey waarbij je risico loopt om iets tegen je buik aan te krijgen, of sporten waarbij je gemakkelijk met andere mensen botst of kunt vallen, zijn minder verstandig. Voor al deze dingen geldt: doe wat je altijd deed, maar verminder of stop wanneer je merkt dat het klachten geeft of wanneer het je meer vermoeit dan normaal. Zorg dat je voldoende vocht binnen krijgt.
Seksualiteit
De beleving van seksualiteit tijdens de zwangerschap wisselt per persoon en per zwangerschap. Sommige vrouwen voelen zich extra aantrekkelijk en hebben meer zin in vrijen; anderen ervaren het tegenovergestelde. Klachten als moeheid of misselijkheid staan soms zin in seks in de weg. Er kan meer behoefte aan intimiteit en aanraking bestaan dan aan geslachtsgemeenschap. Bij een normaal verlopende zwangerschap zijn er geen geboden of verboden ten aanzien van seksualiteit. Geslachtsgemeenschap kan geen miskraam of beschadiging van het kind veroorzaken. Alleen bij bloedverlies of gebroken vliezen wordt gemeenschap afgeraden. Problemen met seksualiteit kun je altijd met de verloskundige bespreken. Dit geldt ook voor eerdere vervelende seksuele ervaringen of moeite hebben met een inwendig onderzoek. Als je dit aangeeft, houdt de verloskundige hier ook bij de bevalling rekening mee. Vaak wordt hier ook naar gevraagd door de verloskundige
Voeding
Tijdens de zwangerschap is het belangrijk om gezond en gevarieerd te eten. Eten voor twee is niet nodig, maar lijnen tijdens de zwangerschap of de borstvoeding is niet verstandig. Drink niet teveel koffie of cola, hier kan de baby onrustig van worden. Vitaminepreparaten hebben geen extra gezondheidswaarde. Ze zijn niet noodzakelijk mits je verstandig eet. Een extra gezondheidswaarde heeft wel de vitamine Foliumzuur. Het advies is om minstens 4 weken voor conceptie tot en met de 10e week van de zwangerschap 0,5 mgr Foliumzuur te slikken. Het vermindert de kans op een kind met een ernstige aandoening, zoals een open rug, hartafwijking en schisis. Ook adviseren we elke dag 10 microgram vitamine D te slikken tijdens de zwangerschap.
Wanneer je zwanger bent zijn er een aantal voedingsmiddelen die je beter niet kunt eten.
Toxoplasmose
In (half)rauw vlees en in ongewassen groenten en fruit komt soms een parasiet voor die toxoplasmose kan veroorzaken. Dit is een infectieziekte die nogal eens tot aangeboren afwijkingen bij het kind leidt. Als je eerder toxoplasmose hebt gehad, ben je tegen deze ziekte beschermd. Besmetting tijdens de zwangerschap kan gevolgen hebben voor het kind. Eet daarom geen rauw vlees en was groenten en fruit goed af.
Bij het verschonen van de kattenbak en het werken in de tuin is het belangrijk handschoenen te dragen. In uitwerpselen van (vooral jonge) katten komt de parasiet voor die toxoplasmose kan veroorzaken.
Listeria
Eet geen kazen die van rauwe melk (au lait cru) zijn gemaakt. In rauwe melk kan de listeria bacterie groeien. Besmetting met deze bacterie kan gevolgen hebben voor je kind. Ook kan Listeria groeien in andere rauwe producten zoals rauwe groente, kip, vis en vlees die lang in de koelkast bewaard worden. Bewaar deze producten dus zo kort mogelijk en koop ze liever vers. Neem geen softijs, milkshakes. Zorg er altijd voor dat je koelkast en aanrecht goed schoon zijn.
Vitamine A
In lever zit veel vitamine A. Teveel vitamine A kan schadelijke gevolgen hebben voor het ongeboren kind. Eet daarom liever geen lever tijdens de zwangerschap en niet meer dan eenmaal per dag een leverproduct.
Meer informatie ?
www.alcoholenzwangerschap.nl
www.drugsinfo.nl
www.stivoro.nl/zwangerschap